[KNOKKE] [HEIST] [WESTKAPPELLE-RAMSKAPPELLE]

[WATERWINNING] [ZUIVERING] [RESERVES] [DISTRIBUTIE]

Het water wordt opgepomt uit het golfterrein( 70 ha 69 a). Het golfterrein is gelegen in een duingordel.Dit duinmassief is samengesteld uit HOLOCENE duinzanden.Daaronder rust een TERTIARE kleilaag met een dikte vanongeveer 25 à 50 m Het gemiddelde peil van het golfterrein schommelt tussen 5 à 8 m. boven de zeespiegel. Deze duingordel, met een dikte van ongeveer 30 m, houdt het zoete water vast. Onder dit zoete water bevindt er zich zout en brak water. Door het verschil in soortelijk gewicht en door de horizontale kleilagen drijft de "bel" met zoet water boven het zout water. De zoetwatervoorraad wordt aangevuld door de regenval en de ondergrondse zijdelingse toevoer. Het duinzand filtert het water reeds op een natuurlijke wijze. Grondwater heeft het voordeel dat het een constante samenstelling en temperatuur heeft.
Teveel grondwater oppompen uit deze duinen houdt het risico in dat de watertafel in de duinen zou dalen met een verdroging en onherroepelijke verzilting tot gevolg. Om dit evenwicht te behouden wordt er max. 850000 m³ (=vergunde hoeveelheid) water per jaar opgepompt.

De winning zelf gebeurt door middel van 80 filters, verdeeld over drie batterijen en 12 dompelpompen. De oudste filterbatterij dateert van 1913, de jongst serie dompelpompen van 1949.

Een filterbatterij bestaat uit een serie filters die met elkaar verbonden zijn door een zuigleiding. Op de zuigleiding is een centrifugaalpompgemonteerd die het water oppompt en wegstuurt naar een filterinstallatie.

De filterbatterijen werken op een diepte van 12 tot 15 m. Elke batterij levert tot 60 m³ per uur. De 12 dompelpompen werken op een diepte van 22 tot 25 m. Zij pompen samen tot 120 m³/uur.

ZUIVERING

Het gewonnen grondwater bevat nog onzuiverheden die verwijderd moeten worden. Gezien de herkomst van het water uit een zandbodem is het water rijk aan ijzer.

Het water wordt eerst verzameld in een kleine vergaarput waar de eerste onzuiverheden reeds kunnen bezinken. Van hieruit wordt het water opgepompt naar de filterinstallatie.

Het water wordt eerst in contact gebracht met de lucht door het te laten stromen op verschillende ronde plaatjes ( = Dresdener sproeier ). Daardoor vormen er zich " paraplu's" zodat er een groot contactoppervlak lucht-water ontstaat.

Daarna gaat het water door een filter, bestaande uit een laag gewassen, vuurgedroogd en gekalibreerd kwartszand met een dikte van ongeveer 1,20 m. Het zand met een kaliber van 0,8 à 1,2 mm rust op een steunlaag van grote keien. De filtersnelheid bedraagt 2 à 3 uur.

Door het beluchten van het water ontsnappen er allerhande gassen ( o.a. zwavelwaterstof en koolzuurgas ) en zal het ijzer dat in oplossing is en het mangaan zich afzetten op het filterzand.

Het water stroomt traag doorheen deze zandfilter.

Het water is nu reeds drinkbaar.

Het water wordt na het filteren nog gesteriliseerd door kleine hoeveelheden chloorgas aan het water toe te voegen. Dit gebeurt automatisch naargelang de hoeveelheid chloor die aanwezig is in het distributienet. Door het toevoegen van dit chloorgas worden alle ongewenste bacteriën gedood. Chloor heeft een langdurige werking, daardoor blijft het water ook tijdens het transport bacterievrij. De hoeveelheid chloor in het water bedraagt 0,25 mg/l.

Na enige tijd vormt er zich een koek en raakt de zandfilter verstopt. Deze koek wordt dan verwijderd door het wassen van het zand met lucht en water in de tegenovergestelde richting. Het waswater wordt in een vijver (bezinkput) geloosd waarin het wegsijpelt of verdampt. Het slib uit deze vijver wordt regelmatig verwijderd.

ALGEMENE BESCHRIJVING ZANDFILTRATIE

Het Astraco filter is uniek en als de werking bekend is dan wordt de filter vanzelf verkozen.

Na een aanwezigheid van 10 jaar op de markt zijn er al meer dan 10.000 filters wereldwijd geplaatst. Het fuctioneren is zeer betrouwbaar; geen bewegende delen en geen opslag tanks, pompen of automatische kleppen.
Het Astraco filter wordt toegepast in drinkwater- en afvalwater-installaties, in de pulp en papier industrie,in de chemische industrie, de ijzer- en staalindustrie, de mijn- en mineralenindustrie, de voedselindustrie, en de oppervlakte-behandelingsindustrie, voor de zuivering van proces water en industrieel afvalwater.

Het Astraco filter is een continu werkende filter, wat betekend dat het filter niet uit bedrijf hoeft voor terugspoelen of schoonmaken. Het binnenkomende water wordt opwaarts door het zandbed heen gefilterd terwijl het zand omlaag beweegt.

Gelijktijdig met het filtratieproces wordt het vervuild zand gereinigd in de zandwasser en worden de zwevende delen met het waswater afgevoerd.

FITRATIE PROCES

Voordat het te behandelen water het filter in gaat moet het eventueel voorbehandeld worden door te zeven of iets van gelijke aard om het grove vuil te verwijderen. Dit grove vuil zou namelijk de stroming van het zand in het filter kunnen
verstoren of de leidingen en de kleppen verstoppen.

Verder dient ieder filter met een isoleerklep(1) op de ingaande leiding te worden uitgerust.

Het water wordt in het filter gebracht via de toevoerleiding(2) en het verdeelstuk(3).
Het water stroomt omhoog door het omlaag bewegende zandbed(4) heen en het gefiltreerde water verlaat het filter via een overloopschot(5)
door de uitlaat(6) bovenaan de filter.

Het vervuilde zand wordt omhoog gevoerd door de mammoetpomp(7) van de bodem van het filter naar de bovenrand(8) van de zandwasser
en valt daarna omlaag door de zandwasser(9) waar het in tegenstrom met schoon filtraat wordt gewassen.

Het schoon gewassen zand valt terug op de bovenkant van het zandbed(10) en neemt vervolgens weer deel in het filtratieproces.

Het waswater met de zwevende delen wordt afgevoerd door de waswaterleiding(11).

Lager in het filter bevindt zich de zandspreiding conus(12) die er voor zorgt dat het zand gelijkmatig verdeeld dooer het filtratie gebied stroomt.

MAMMOETPOMP (Airliftpomp)

De mammoetpomp is verticaal in de mantelbuis geplaatst(1) de buis is hierin in de juiste positie gefixeerd.
Het zuiggedeelte van de mammoetpomp is gesitueerd onderin het filter. De pomp brengt het zand omhoog naar de zandwasser die zich in het bovenste gedeelte van het filter, boven het zandbed bevindt.

Perslucht wordt in de mammoetpomp gebracht via het luchtaansluitnippel(2), het pijpje(3), de slang(4) en de inblaasring(5).

Een kolom van lucht, zand en water zal binnen in de pompbuis omhoog gaan omdat dit mengsel een lagere dichtheid heeft dan het buiten de buis aanwezige zand/water mengsel.

Een mengsel van zand, water en lucht stroomt uit de bovenkant van de pompbuis(7) in de niveauregelkamer(6).
Wanneer dit mengsel de uitgang van de mammoetpomp verlaat neemt de snelheid af en zal het zand door de zandwasser omlaag stromen(9).

De vuildeeltjes zijn kleiner en hebben een lagere dichtheid dan de zandkorrels en zullen met het waswater mee worden afgevoer via de afvoerpijp(11).

De hoeveelheid zand die wordt opgepompt door de mammoetpomp wordt bepaalt door de hoeveelheid lucht die naar de mammoetpomp stroomt. Een grotere luchttoevoer betekent dat meer zand omhoog wordt gevoerd en vice versa.

De opstijgende luchtbellen zullen spatten teweeg brengen; een spatplaat(10) en een spatkap(12) zijn boven de mammoetpomp aangebracht. De spatkap is bevestigd aan de niveauregekamer(6)
met drie bouten(13). Binnenin de spatkap is een schroef(14) bevestigd die de mammoetpomp op de juiste plaats houdt.

ZANDWASSER

De zandwasser(9) bestaat uit twee geribbelde buizen(15-16) die een labyrint vormen. De wasserbuizen worden op hun plaats gehouden door twee centreerringen(17-18).
Wanneer het zand door het labyrint omlaag valt zijn de zandkorrels onderhevig aan een draaiende beweging en passeren tegelijkertijd een opwaartse stroom van schoon filtraat.

Het vuil op de zandkorrels wordt afgewassen en gaat mee met het omhooggaande waswater. De waswater stroom ontstaat door het verschil van filtraatniveau in de filter tank en het waswaterniveau in de niveauregelkamer(6).
Dit verschil in niveau geeft een drukverschil zodat een kleine hoeveelheid filtraat omhoog gaat door de zandwasser.
Het niveauverschil wordt bijgesteld met twee stelplaten(19) die met bouten zijn bevestigd(20).

Het niveauverschil (drukverschil) wordt zodanig afgesteld dat het schoonmaken van het zand goed verloopt bij een zo laag mogelijk waswaterverbruik.

Het waswater stroomt door de sleuven(21) naar de verzamelkamer(8) en wordt vervolgens afgevoerd via de waswaterleiding(11).

opmerking.

De hoeveelheid zand in de zandwasser beïnvloedt ook de waswaterhoeveelheid. Een hoge zandcirculatie geeft meer zand in de zandwasser, een hogere hydraulische weerstand en dus een lagere waswaterstroom.

Als de zandstroom wordt veranderd zal de waswaterstroom moeten worden gechecked en, indien noodzakelijk, bijgesteld .

RESERVES

Het gezuiverde water komt terecht in grote betonnen, ondergrondse reservoirs of reinwaterkelders.
In de Helmweg zijn er twee ondergrondse reinwaterkelders. Beiden zijn met elkaar verbonden.
De kleinste heeft een inhoud van 1.600 m3. Deze kleine reinwaterkelder heeft een oppervlakte van 20 m x 35 m en een maximum hoogte van 2,70 m.

De grootste, gebouwd in 1987-1988, heeft een inhoud van 3.500 m3, een vloeroppervlakte van 1.285 m2 en heeft een maximum hoogte van 3 m.

De totale inhoud bij volle reservoires bedraagd 5.100 m³

De watertemperatuur van het verdeelde water bedraagt ongeveer 12°.

DISTRIBUTIE

Het drinkwater wordt door hydrofoorpompen van uit de reservoirs in het stadsnet gepompt met een constante druk van 5 bar. Daarvoor staan er 8 hydrofoorpompen ter onze beschikking. Dit zijn 5 gewone hydrofoorpompen en 3 toerental geregelde hydrofoorpompen. Samen geven zij een maximum debiet van 1.410 m3 per uur. Deze laatste zijn toerental geregelde pompen, elk met een debiet van 300 m3 per uur, die sneller of trager draaien naargelang de behoefte in stad.

Het water dat aangekocht wordt aan de T.M.V.W.wordt geleverd met een druk van ongeveer 10 bar. Deze druk is afkomstig doordat de reinwaterkelders van de T.M.V.W. gelegen zijn op een hoogte van ongeveer 125 m boven de zeespiegel in het binnenland. Door automatische drukregelaars wordt de druk ter plaatse naar 5 bar verlaagd.

Bij een elektriciteitspanne kan dus rechtstreeks T.M.V.W. water gestuurd worden in het stadsnet.
Bij een te lage T.M.V.W.-druk vult de T.M.V.W. leiding het reservoir, waaruit dan geput wordt door de eigen hydrofoorpompen.

Sinds 1998 is er ook een aansluiting voorzien ( Ø 400 mm ) met Nederland. Het DELTA-nutsbedrijf leverd water vanuit Nederland. Dit water wordt aangekocht door de T.M.V.W. en wordt verdeeld via de reservoir en pompen op de terreinen van het Waterbedrijf. De druk op deze toevoerleiding is slechts ongeveer 2 bar en de geleverde hoeveelheid is ongeveer 200 m3/uur. Dit water kan volgens de noodwendigheden in het eigen distributienet gepompt worden of kan doorgepompt worden in de leidingen van de T.M.V.W. naar de rest van het binnenland en de aanpalende kustgemeenten.

De reservoirs dienen niet enkel als opslagplaats voor het gewonnen water maar vormen ook een buffer, een reserve bij onvoldoende T.M.V.W.-aanvoer en bij een tijdelijk grotere behoefte aan drinkwater.

Het gemiddelde verbruik in de winter voor de deelgemeente Knokke bedraagt +/- 3.000 m3 per dag. In de zomer treden piekverbruiken op van 10.000 m3 per dag ( enkel voor de zone Knokke ). In 1952 was het zomer piekverbruik 6.637 m3. Het laagste verbruik in dit jaar bedroeg slechts 900 m3.

De distributie verloopt volledig automatisch en is computer gestuurd. In probleemsituaties kan er manueel ingegrepen worden. De buisleidingen in de straat bestaan uit gietijzeren en kunststof buizen. De grootste diameter is 400 mm.

Er ligt een verbindingsleiding Ø 400 mm, tussen het pompstation in de Helmweg en de Watertoren van Heist. Bij probleemsituaties kan er water gestuwd worden in beide richtingen.